Alþjóðleg vika brjóstagjafar

Vikuna 1. til 7. ágúst stendur yfir alþjóðleg vika brjóstagjafar og er henni fagnað formlega í 120 löndum um allan heim. Með vikunni eru ríkisstjórnir, heilbrigðisstarfsfólk og foreldrar hvattir til að styðja nýbakaðar mæður sem þurfa tíma, rúm og hvatningu til brjóstagjafar.

„Brjóstagjöf er lykilatriði til að auka lífslíkur barna,“ sagði framkvæmdastjóri UNICEF, Ann M. Veneman. „Brjóstagjöf fyrstu sex mánuði í lífi barns getur komið í veg fyrir 13 prósent af barnadauða undir fimm ára í þróunarlöndunum.“

UNICEF styður markmið World Alliance for Breastfeeding Action, sem er alþjóðlegt net stuðningsaðila brjóstagjafar, um að skapa góðar aðstæður fyrir stuðning mæðra.

Eingöngu brjóstamjólk
„Mikilvægasti hluti stuðningsnets mæðra er þeirra innsti hringur sem hafa góðan skilning á brjóstagjöf,“ benti verkefnastjóri UNICEF á, Dr. Nicholas Alipui.

Fjölskylda, aðrar mæður og heilbrigðisstarfsfólk spilar mikilvægt hlutverk í því að hvetja nýbakaðar mæður til brjóstagjafar og hjálpa þeim að komast yfir hindranir sem oft tengjast brjóstagjöf. Einnig þurfa þær stuðning og fræðslu til að koma í veg fyrir að blanda brjóstamjólk við vatn, hrísgrjónavatn eða annan vökva og mat.

Ef brjóstagjöf fyrstu sex mánuði ævinnar er blandað saman við aðra næringu getur það haft alvarlegar afleiðingar. Tökum dæmi Dadda MintBrahim, 26 ára móður frá Máritíu, sem fannst hún verða að gefa þurrmjólk til nýfædds barns síns. Henni fannst hún ekki hafa næga brjóstamjólk. Barnið varð mjög veikt í kjölfarið.

Læknir MintBrahim benti á galla heilbrigðiskerfisins hvað þetta vandamál varðar. „Jafnvel þó að mælt sé með brjóstagjöf höfum við hvorki sérstaka einingu sem tekur á þessu eða verkefni inni á mæðradeildinni okkar, en þar eiga sér stað um 7 þúsund fæðingar á ári,“ segir hann.

Stuðningur ríkisstjórnar
„Stuðningur ríkisstjórna er afar mikilvægur í þessu máli,“ sagði Dr. Alipui hjá UNICEF. Eitt af því sem kemur í veg fyrir brjóstagjöf er sú pressa að konur þurfi að snúa aftur til vinnu. Allt of oft eru vinnuaðstæður þannig að þær geta ekki tekið sér tíma til að halda brjóstagjöfinni áfram.

Dr. Alipui bætti við að ríkisstjórnir verði að hvetja til brjóstagjafar umfram notkun á þurrmjólk, sem hefur verið „hafin til skýjanna þannig að fólk heldur að það sé betra. Því meira sem fólk áttar sig á hversu ólík þurrmjólk er brjóstamjólk, því meiri líkur eru á því að fólk velji brjóstamjólkina.“

Í Indónesíu má nefna sem dæmi að há tíðni brjóstagjafar lækkaði í kjölfar þess að þurrmjólk var dreift eftir náttúruhamfarir. Í dag fá aðeins 7 prósent af hvítvoðungum brjóstamjólk og er það lækkun frá 63 prósentum árið 1987, samkvæmt nýjustu tölum.

Áhrif grasrótarinnar
Á meðan áætlanir ríkisins eru mikilvægar í að auka meðvitund almennings um brjóstagjöf, er einnig mikilvægt að samfélagið taki þátt og eru þau verkefni oft lang áhrifaríkust. Mikill árangur hefur náðst í Afríku og Suður-Ameríku, og oft í fátækustu löndum þessa svæða.

Á Madagaskar, eitt af fyrstu löndunum sem tók þátt í að koma á grasrótar fræðsluverkefni um brjóstagjöf, jókst brjóstgjöf (eingöngu) frá 46 prósentum í 83 prósent á einu ári þar sem verkefnið fór fram.

Í Benín hafa stuðningsaðilar, sem berjast fyrir brjóstagjöf, lært að beita sér meðal kvennanna en ekki karlanna, sem þó venjulega taka ákvarðanir innan fjölskyldunnar. Nú beina þessir stuðningsaðilar skilaboðum sínum til mæðranna og ammanna, því það eru þær sem sannfæra verður um ágæti brjóstamjólkur.

Mæður taka völdin
Þar sem margar fjölskyldur standa frammi fyrir fæðuóöryggi er brjóstagjöf efnahagslegur ávinningur og góð og gild ástæða til að snúa við blaðinu.

Í Níger, þar sem aðeins 14 prósent mæðra gefa börnum sínum einungis brjóstamjólk, styður UNICEF yfir 100 mæðraklúbba. Ráðgjafar minna mæður á að þurrmjólk er dýr og hvetja þær til að íhuga brjóstagjöf sem fjárhagslega gjöf til fjölskyldu sinnar.

Í Tógó hafa næringaráðgjafar lagt áherslu á að þegar fæðuöryggi minnkar er besta leiðin til að tryggja heilsu barna sinna er að huga að eigin heilsu.

„Núna er tíminn til að hvetja þungaðar konur og konur sem eru með börn á brjósti til að taka ábyrgð á eigin heilsu, sérstaklega í þorpum þar sem fátækt og vannæring er vandamál,“ sagði næringarfræðingur UNICEF, Vincent Maku.